Belediyelerin mali yapısına köklü reform: Taslakta neler var?

Yerel yönetimlerin mali yapısındaki bozulma derinleşirken, belediyelerin borç yükü sürdürülemez noktaya ulaştı. Hükümet, harcamalara sınırlama ve sıkı denetim içeren kapsamlı bir reform paketi hazırlıyor. Paketin yakında Meclis’e getirilmesi bekleniyor.

MALABADİ HABER- Türkiye genelinde birçok belediye, artan giderler ve kontrolsüz harcamalar nedeniyle ciddi mali sıkıntılar yaşıyor. SGK primleri ve vergi borçlarının yanı sıra belediye şirketlerinin gelir-gider dengesindeki bozulma, yerel yönetimleri adeta “kara delik” hâline getirdi. Özellikle personel giderlerinin toplam bütçenin yüzde 60’ını aştığı belediyelerde maaş ödemelerinde dahi aksaklıklar yaşanırken, temel hizmetlerin sunumunda da sorunlar baş gösteriyor. SGK primleri doğrudan kesilecek Türkiye Gazetesi’nin haberine göre, AK Parti’nin üzerinde çalıştığı yerel yönetimler reform taslağı, belediyelerin harcama kalemlerine ciddi sınırlamalar getirmeyi hedefliyor. Taslakta, personel giderlerinin yüzde 30-40 bandında tutulmasına yönelik düzenlemeler öne çıkarken, ihale süreçlerinde şeffaflığın artırılması planlanıyor. Ayrıca merkezi idare ile belediyeler arasında yaşanan yetki tartışmalarının sona erdirilmesi ve büyükşehir-ilçe belediyeleri arasındaki görev paylaşımının yeniden tanımlanması da gündemde. SGK primlerinin doğrudan kaynaktan kesilmesi de masadaki formüller arasında yer alıyor. Sıkı kurallar gelecek, yaptırımlar artacak Yeni düzenleme ile belediyelerin borçlanma süreçlerinin belirli kriterlere bağlanması ve mevcut borçların tasfiyesi için orta ve uzun vadeli programlar hazırlanması planlanıyor. Kentsel dönüşüm gibi kritik alanlarda görevini yerine getirmeyen belediyelere yönelik yaptırımların artırılması da taslakta yer alıyor. Ayrıca, kamu zararının tespit edilmesi durumunda bu zararın yöneticilere rücu ettirilmesi ve imar değişikliklerinin daha sıkı kurallara bağlanması öngörülüyor. Harcamalar kamuoyuna açıklanacak Taslakta dikkat çeken bir diğer başlık ise şeffaflık. Belediyelerin yaptığı harcamaların belirli periyotlarla kamuoyuna açıklanması planlanırken, hizmetlere ilişkin verilerin düzenli ve sağlıklı biçimde toplanması hedefleniyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayımlanan 2025 Faaliyet Raporu’nda da, gelir artışına rağmen giderlerin daha hızlı yükseldiği ve bu durumun mali dengeyi bozduğu vurgulandı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan daha önce yaptığı açıklamalarda, yerel yönetim sisteminin köklü bir şekilde gözden geçirilmesi gerektiğini dile getirmişti. Edinilen bilgilere göre, reform taslağının yasalaşma takviminin kısa süre içinde netleşmesi bekleniyor.