İran resmen duyurdu: Mücteba Hamaney kimdir?

İran, 28 Şubat’ta ABD ve İsrail saldırılarında öldürülen dini lider Ali Hamaney’in yerine oğlu Seyyed Mücteba Hamaney’in seçildiğini resmen duyurdu. Peki Mücteba Hamaney hakkında ne biliniyor?

MALABADİ HABER- İran’da dini liderlik makamı için toplanan İran Uzmanlar Meclisi, ülkenin yeni liderinin Seyyed Mücteba Hamaney olduğunu duyurdu. 28 Şubat’ta düzenlenen ABD-İsrail hava saldırılarında hayatını kaybeden Ali Hamaney’in ardından yapılan oylamada Meclis üyelerinin çoğunluğu Mücteba Hamaney’i destekledi. ABD Başkanı Donald Trump, yeni liderin kendi onayları olmadan seçilmemesi gerektiğini açıklamıştı. Böylece İran’da 1979’daki İran İslam Devrimi’nden bu yana üçüncü kez yeni bir dini lider seçilmiş oldu. Daha önce de kurucu lider Humeyni’nin ölümünün ardından Ali Hamaney dini lider olmuştu. Mücteba Hamaney kimdir? Seyyed Mücteba Hamaney, 8 Eylül 1969’da Meşhed’de doğdu. İran’ın eski lideri Ali Hamaney’in ikinci oğlu olan Mücteba Hamaney, eğitimini Tahran’daki devlet okullarında tamamladıktan sonra Şii din eğitiminin merkezi kabul edilen Kum kentindeki medreselerde öğrenim gördü. Havza adı verilen dini eğitim sisteminde fıkıh, usûl-i fıkıh, hadis, tefsir ve Arapça üzerine eğitim aldı. Resmî bir devlet görevi bulunmamasına rağmen İran siyasetinde uzun süredir etkili bir isim olarak görülüyor. Devrim Muhafızları ile güçlü ilişkiler Mücteba Hamaney’in özellikle İran Devrim Muhafızları Ordusu ve Besic güçleriyle yakın ilişkileri bulunuyor. Bu kurumların İran’daki siyasi ve güvenlik dengelerinde büyük etkisi olduğu biliniyor. Ayrıca 2009’daki tartışmalı seçimler sonrası düzenlenen protestoların bastırılmasında etkili rol oynadığı da iddialar arasında yer alıyor. “Monarşi” tartışması başladı İran’da 1979 devrimi sonrasında kurulan sistem monarşiyi kesin biçimde reddetmesine rağmen liderliğin babadan oğula geçmesi tartışmalara yol açtı. Uluslararası analizlerde bu durumun İran siyasetinde “hanedan benzeri bir güç aktarımı” olarak yorumlandığı belirtiliyor. Mücteba Hamaney, babasının sert çizgisini sürdürebilecek bir lider olarak görülüyor ve özellikle bölgesel krizlerin yoğunlaştığı bir dönemde İran’ın daha çatışmacı bir politika izleyebileceği değerlendiriliyor. İran’da en güçlü makam İran’daki dini lider, ordunun başkomutanı olarak görev yapıyor ve yargı, güvenlik kurumları ile dış politika üzerinde son söz sahibi konumunda bulunuyor. Bu nedenle Mücteba Hamaney’in liderliği, hem İran iç siyasetinde hem de Orta Doğu’daki dengelerde önemli sonuçlar doğurabilecek bir gelişme olarak değerlendiriliyor.